*202

دانشگاه آزاد اسلامي
واحد رشت
دانشکده مدیریت، گروه حسابداری
پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد
گرايش: حسابداری
عنوان:
نقش کیفیت گزارشگری مالی در کاهش آثار محدود کننده سیاست تقسیم سود بر روی تصمیمات سرمایه گذاری
استاد راهنما :
دکتر سینا خردیار
استاد مشاور:
دکتر کیهان آزادی
نگارش:
مهدی منتشری
1393

سپاسگزاری :
سپاس ايزد منان را كه توفيق فراگيري علم را برمن عطا فرمود و مرا در كوران مشكلات و سختي‌ها ياري نمود، تا اين رساله را با موفقيت به پايان برسانم.
در طول دوران تحصيلي و نگارش اين پايان نامه از راهنمايي ها و مساعدت‌‌هاي اساتيد و سروران عزيزي بهره ‌برده‌ام كه در اينجا لازم است از همه ايشان مراتب سپاس قلبي و تشكر خالصانه خود را داشته باشــــم.
از استادان ارجمند و مهربانم جناب آقای دکتر سینا خردیار استاد راهنما و همچنین جناب آقای دکتر کیهان آزادی استاد مشاور ، صمیمانه تشکر مینمایم و برایشان توفیقات روز افزون در خدمات علمی و فرهنگی و آموزشی آرزو میکنم .
هم چنین تشکر ویژه دارم از مدیریت پژوهش دانشکده و از خداوند متعال موفقیتهای بزرگتر در زندگی را برایشان آرزومندم. تقدیم به:
پدر و مادر عزیزم
به پاس همه زحمت ها و فداکاریشان
فهرست مطالب
عنوان صفحه TOC o “6-6” h z u
چکیده PAGEREF _Toc404268517 h 1فصل اول- كليات تحقیق1-1) مقدمه PAGEREF _Toc404268520 h 31-2) بیان مساله PAGEREF _Toc404268521 h 51-3 ) اهمیت و ضرورت تحقیق PAGEREF _Toc404268522 h 61-4) اهداف تحقیق PAGEREF _Toc404268523 h 71-4-1) اهداف علمی PAGEREF _Toc404268524 h 71-4-2) اهداف کاربردی PAGEREF _Toc404268525 h 81-5)چارچوب نظری PAGEREF _Toc404268526 h 81-6) فرضیات تحقیق PAGEREF _Toc404268527 h 111-7) حدود مطالعاتی PAGEREF _Toc404268528 h 111-7-1) قلمرو مکانی تحقیق PAGEREF _Toc404268529 h 111-7-2) قلمرو زمانی تحقیق PAGEREF _Toc404268530 h 111-7-3) قلمرو موضوعي تحقیق PAGEREF _Toc404268531 h 111-8) تعریف واژه ها واصطلاحات تحقیق PAGEREF _Toc404268532 h 121 -9) ساختار تحقیق PAGEREF _Toc404268533 h 13فصل دوم – مباني نظري و پيشينه تحقيق2-1) مقدمه PAGEREF _Toc404268536 h 162-2)عناصرکیفیت گزارشگری مالی PAGEREF _Toc404268537 h 162-3) کیفیت صورت های مالی درمقایسه با کیفیت گزارشگری مالی PAGEREF _Toc404268538 h 182-4) رویکرد های مختلف برای ارزیابی کیفیت گزارشگری مالی PAGEREF _Toc404268539 h 182-4-1) رویکرد نیازهای استفاده کنندگان PAGEREF _Toc404268540 h 192-4-2) رویکرد حمایت ازسرمایه گذار/ سهامدار PAGEREF _Toc404268541 h 202-5)چارچوب پیشنهادی PAGEREF _Toc404268542 h 212-6) هدف های گزارشگری مالی PAGEREF _Toc404268543 h 222-6-1) فراهم آوردن اطلاعات لازم برای ارزیابی وضعیت مالی و بنیه اقتصادی PAGEREF _Toc404268544 h 222-6-2) فرآهم آوردن اطلاعات لازم برای ارزیابی عملکرد و توان سودآوری PAGEREF _Toc404268545 h 222-6-3) فراهم آوردن اطلاعات لازم برای ارزیابی چگونگی تامین و مصرف وجوه نقد PAGEREF _Toc404268546 h 232-6-4 ) فراهم آوردن اطلاعات لازم برای ارزیابی چگونگی ایفای مسئولیت مباشرت مدیریت و انجام تکالیف قانونی PAGEREF _Toc404268547 h 242-6-5) فراهم آوردن اطلاعات مکمل برای درک بهتر اطلاعات مالی ارائه شده و پیش بینی وضعیت آتی PAGEREF _Toc404268548 h 252-7 ) سئوالات مرتبط با ارزیابی کیفیت گزارشگری PAGEREF _Toc404268549 h 262-7-1) استمرارسود: PAGEREF _Toc404268550 h 262-7-2) اطلاعات تفکیکی: PAGEREF _Toc404268551 h 272-7-3) ارزش تأیید کنندگی: PAGEREF _Toc404268552 h 272-7-4) بموقع بودن: PAGEREF _Toc404268553 h 282-7-5) رسیدگی پذیری: PAGEREF _Toc404268554 h 282-7-6) کامل بودن: PAGEREF _Toc404268555 h 292-7-7) محتوا: PAGEREF _Toc404268556 h 292-7-8) بیطرفی: PAGEREF _Toc404268557 h 302-7-9) مقایسه پذیری: PAGEREF _Toc404268558 h 312-7-10) ثبات رویه: PAGEREF _Toc404268559 h 312-7-11) شفافیت (صراحت و روشنی): PAGEREF _Toc404268560 h 322-8) ویژگی های کیفی اطلاعات حسابداری PAGEREF _Toc404268561 h 322-8-1) خصوصیات کیفی مرتبط با محتوای اطلاعات PAGEREF _Toc404268562 h 332-8-1-1) مربوط بودن: PAGEREF _Toc404268563 h 332-8-1-2) قابل اتکا بودن: PAGEREF _Toc404268564 h 342-8-2)خصوصیات کیفی اصلی مرتبط با ارائه اطلاعات: PAGEREF _Toc404268565 h 352-8-2-1) قابل مقایسه بودن: PAGEREF _Toc404268566 h 352-8-2-2) قابل فهم بودن: PAGEREF _Toc404268567 h 362-9) ویژگی های کیفی بین المللی اطلاعات PAGEREF _Toc404268568 h 362-10) محدودیت های اجرایی حاکم بر ویژگی های کیفی اطلاعات مالی PAGEREF _Toc404268569 h 372-10- 1) بموقع بودن: PAGEREF _Toc404268570 h 372-10-2) فزونی منافع برهزینه: PAGEREF _Toc404268571 h 382-10-3) اهمیت: PAGEREF _Toc404268572 h 382-10-4) موازنه بین خصوصیات کیفی : PAGEREF _Toc404268573 h 382-11) مفهوم کیفیت سود PAGEREF _Toc404268574 h 392-12) اهمیت ارزیابی کیفیت سود PAGEREF _Toc404268575 h 402-13) روش های اندازه گیری کیفیت سود PAGEREF _Toc404268576 h 412-13-1) اندازه گیری کیفیت سود براساس ویژگی های سریهای زمانی سود PAGEREF _Toc404268577 h 422-13-1-1) ثبات سود PAGEREF _Toc404268578 h 422-13-1-2) قابلیت پیش بینی PAGEREF _Toc404268579 h 432-13-1-3) تغییرپذیری PAGEREF _Toc404268580 h 442-13-2) اندازه گیری کیفیت سود براساس رابطه بین سود، اقلام تعهدی و وجه نقد PAGEREF _Toc404268581 h 442-13-2-1) نسبت وجه نقد حاصل از عملیات به سود PAGEREF _Toc404268582 h 462-13-2-2) پیش بینی اجزای اختیاری اقلام تعهدی به کمک متغیرهای حسابداری PAGEREF _Toc404268583 h 472-13-2-3) پیش بینی روابط بین اقلام تعهدی و جریان های نقدی PAGEREF _Toc404268584 h 492-13-3)اندازه گیری کیفیت سود براساس خصوصیات کیفی چارچوب مفهومی FASB PAGEREF _Toc404268585 h 492-14) مفاهیم مرتبط با سیاست تقسیم سود PAGEREF _Toc404268586 h 502-14-1) سیاست تقسیم سود PAGEREF _Toc404268587 h 502-14-2) اهداف سياست تقسيم سود PAGEREF _Toc404268588 h 522-14-3) عوامل تعيين كننده سياست تقسيم سود PAGEREF _Toc404268589 h 532-14-4) تئوری‌های مربوط به سیاست تقسیم سود PAGEREF _Toc404268590 h 562-14-4-1) مدل اطلاعات كامل – عامل ماليات: PAGEREF _Toc404268591 h 572-14-4-2) مدل نابرابري اطلاعاتي(عدم تقارن اطلاعاتی) : PAGEREF _Toc404268592 h 582-14-4-3) مدل هاي رفتاري: PAGEREF _Toc404268593 h 602-15) پیشینه تحقیق PAGEREF _Toc404268594 h 622-15-1) تحقیقات خارجی PAGEREF _Toc404268595 h 622-15-2) تحقیقات داخلي PAGEREF _Toc404268596 h 672-16) تاریخچه مطالعاتی PAGEREF _Toc404268597 h 742-17)خلاصه فصل PAGEREF _Toc404268598 h 79فصل سوم- روش‌ اجرای تحقیق3-1) مقدمه PAGEREF _Toc404268601 h 823-2) روش تحقیق PAGEREF _Toc404268602 h 823-3( جامعه مطالعاتی و نمونه آماری PAGEREF _Toc404268603 h 833-4) مدل تحلیلی و شیوه اندازه گیری متغیرهای تحقیق PAGEREF _Toc404268604 h 863-4-1) متغیرهای مستقل PAGEREF _Toc404268605 h 863-4-1-1) کیفیت گزارشگری مالی : PAGEREF _Toc404268606 h 863-4-1-2) تقسیم سود : PAGEREF _Toc404268607 h 893-4-2) متغیرهای وابسته PAGEREF _Toc404268608 h 893-4-2-1) کل سرمایه گذاری : PAGEREF _Toc404268609 h 893-4-2-2) سرمایه گذاری در تحقیق و توسعه : PAGEREF _Toc404268610 h 893-4-2-3) مخارج سرمایه ای ( وجوه سرمایه گذاری شده ) : PAGEREF _Toc404268611 h 893-4-3) متغیر های کنترل PAGEREF _Toc404268612 h 893-5) روش های جمع آوری اطلاعات PAGEREF _Toc404268613 h 903-6)روش تجزيه و تحليل اطلاعات و آزمون های تحقیق PAGEREF _Toc404268614 h 903-6-1) تحلیل رگرسیون PAGEREF _Toc404268615 h 923-6-2) بررسی ناهمسانی واریانس PAGEREF _Toc404268616 h 933-6-3) بررسی خود همبستگی PAGEREF _Toc404268617 h 933-7 )روش آزمون فرضیات: PAGEREF _Toc404268618 h 943-7-1) روش آزمون فرضیه اول PAGEREF _Toc404268619 h 943-7-2 ) روش آزمون فرضیه دوم PAGEREF _Toc404268620 h 943-7-3 ) روش آزمون فرضیه سوم PAGEREF _Toc404268621 h 953-8)مراحل عمومی تجزیه و تحلیل داده ها: PAGEREF _Toc404268622 h 963-8-1) روش داده های پانل PAGEREF _Toc404268623 h 963-8-1-1) روش اثراث ثابت: PAGEREF _Toc404268624 h 973-8-1-2) روش اثرات تصادفی: PAGEREF _Toc404268625 h 983-8-2) آزمون چاو یا F لیمر: PAGEREF _Toc404268626 h 983-8-3) آزمون هاسمن: PAGEREF _Toc404268627 h 993-8-4) آزمون معنی دار بودن مدل PAGEREF _Toc404268628 h 1003-8-5) آزمون معنی دار بودن متغیرهای تحقیق PAGEREF _Toc404268629 h 1003-8-6) آزمون های مربوط به مفروضات مدل رگرسیون خطی PAGEREF _Toc404268630 h 1013-8-6-1) فرض نرمال بودن متغیرها و باقیمانده ها: PAGEREF _Toc404268631 h 1013-8-6-2) فرض عدم وجود همخطي بين متغيرهاي مستقل: PAGEREF _Toc404268632 h 1023-8-6-3) فرض مستقل بودن باقیمانده ها: PAGEREF _Toc404268633 h 1023-8-6-4) فرض همسانی واریانسباقیمانده ها: PAGEREF _Toc404268634 h 1023-8-7) تصمیم گیری برای رد یا پذیرش فرضیه ها PAGEREF _Toc404268635 h 1033-9)خلاصه فصل: PAGEREF _Toc404268636 h 104فصل چهارم – برآورد الگو و يافته هاي تحقیق4-1) مقدمه PAGEREF _Toc404268639 h 1064-2) آمار توصیفی متغیرهای تحقيق PAGEREF _Toc404268640 h 1064-3) آزمون هاي ريشه واحد PAGEREF _Toc404268641 h 1074-4) بررسی نرمال بودن متغیر(های) وابسته PAGEREF _Toc404268642 h 1094-5) بررسي همبستگي ميان متغيرهاي تحقيق PAGEREF _Toc404268643 h 1104-6) بررسی هم خطی بین متغیرهای مستقل تحقیق PAGEREF _Toc404268644 h 1124-7) نتایج حاصل از آزمون فرضيه اول PAGEREF _Toc404268645 h 1124-7-1) تصمیم گیری در خصوص رد یا پذیرش فرضیه اول تحقیق PAGEREF _Toc404268646 h 1194-8) نتایج حاصل از آزمون فرضيه دوم PAGEREF _Toc404268647 h 1204-8-1) تصمیم گیری در خصوص رد یا پذیرش فرضیه دوم تحقیق PAGEREF _Toc404268648 h 1264-9) نتایج حاصل از آزمون فرضيه سوم PAGEREF _Toc404268649 h 1264-9-1) تصمیم گیری در خصوص رد یا پذیرش فرضیه سوم تحقیق PAGEREF _Toc404268650 h 1324-10) خلاصه فصل PAGEREF _Toc404268651 h 133فصل پنجم – نتیجه گیری و پیشنهادات5-1 ) مقدمه PAGEREF _Toc404268654 h 1355-2) خلاصه تحقیق PAGEREF _Toc404268655 h 1355-3) ارزیابی و تشریح نتایج آزمون فرضیه ها PAGEREF _Toc404268656 h 1355-3-1 ) نتایج حاصل از آزمون فرضیه اول PAGEREF _Toc404268657 h 1355-3-2 ) نتایج حاصل از آزمون فرضیه دوم PAGEREF _Toc404268658 h 1365-3-3) نتایج حاصل از آزمون فرضیه سوم PAGEREF _Toc404268659 h 1375-4) نتایج کلی تحقیق PAGEREF _Toc404268660 h 1385-5) پیشنهادها PAGEREF _Toc404268661 h 1405-5-1) پیشنهادهایی مبتنی بر یافته های تحقیق PAGEREF _Toc404268662 h 1405-5-2) پیشنهادهایی برای تحقیقات آتی PAGEREF _Toc404268663 h 1415-6) محدودیت های تحقیق PAGEREF _Toc404268664 h 1415-7) خلاصه فصل PAGEREF _Toc404268665 h 142منابع و ماخذ PAGEREF _Toc404268667 h 143پیوست ها PAGEREF _Toc404268668 h 149چکیده انگلیسی …………………………………………………………………………………………178

فهرست جداول
جدول صفحه TOC o “8-8″ h z u
جدول (2-1):تحقیقات مرتبط با کیفیت گزارشگری مالی PAGEREF _Toc400965943 h 74جدول (2-2): تحقیقات مرتبط با سیاست تقسیم سود PAGEREF _Toc400965944 h 75جدول (2-3): تحقیقات مرتبط با کیفیت گزارشگری مالی PAGEREF _Toc400965945 h 76جدول (2-4): تحقیقات مرتبط با سیاست تقسیم سود PAGEREF _Toc400965946 h 78جدول (3-1): روند انتخاب نمونه PAGEREF _Toc400965947 h 84جدول (4-1): تحليل توصيفي متغیرهای به کار رفته در مدل آزمون فرضیات PAGEREF _Toc400965949 h 106جدول( 4-2 ) : نتایج آزمون ریشهواحد دیکی- فولر تعمیم یافته متغیرها PAGEREF _Toc400965950 h 108جدول( 4-3): آزمون نرمال بودن متغیرهای وابسته تحقیق PAGEREF _Toc400965951 h 109جدول 4-4: آزمون نرمال بودن متغیرهای وابسته تحقیق پس از نرمال سازی PAGEREF _Toc400965952 h 110جدول (4-5) ماتریس ضرایب همبستگی پیرسون بین متغیرهای تحقيق PAGEREF _Toc400965953 h 111جدول( 4- 6): نتايج تجزيه و تحلیل آماری مدل (4-1) آزمون تاثیر تقسیم سود بر سرمایه‌گذاری PAGEREF _Toc400965954 h 113جدول (4-7): نتايج تجزيه و تحلیل آماری مدل (4-2) آزمون تاثیر کیفیت گزارشگری مالی بر ارتباط بین تقسیم سود و سرمایه گذاری PAGEREF _Toc400965956 h 116جدول( 4-8:): نتايج تجزيه و تحلیل آماری مدل رگرسیونی(4-3) برای آزمون فرضیه دوم(متغیر وابسته تحقیق و توسعه) PAGEREF _Toc400965958 h 120جدول4-9: نتايج تجزيه و تحلیل آماری مدل رگرسیونی(4-4) برای آزمون فرضیه دوم(متغیر وابسته مخارج سرمایه‌ای) PAGEREF _Toc400965960 h 123جدول( 4-10): نتايج تجزيه و تحلیل آماری برای آزمون فرضیه سوم(فرصت های رشد بالا) PAGEREF _Toc400965962 h 127جدول (4-11): نتايج تجزيه و تحلیل آماری برای آزمون فرضیه سوم(فرصتهای رشد پایین) PAGEREF _Toc400965964 h 130جدول (4-12): خلاصه نتايج حاصل از آزمون فرضيات PAGEREF _Toc400965966 h 133جدول( 5-1): نتایج حاصل از آزمون مدل (4-1 ) و (4 – 2) فرضیه اول PAGEREF _Toc400965967 h 136جدول (5-2): نتایج حاصل از آزمون مدل (4-3 ) و (4 – 4) فرضیه دوم PAGEREF _Toc400965968 h 137جدول 5-3 نتایج حاصل از آزمون مدل (4-5 ) فرضیه سوم PAGEREF _Toc400965969 h 138
فهرست نمودارها
نمودار صفحه
نمودار (3-1) مدل مفهومی PAGEREF _Toc400965948 h 85نمودار (4-1) توزیع فراوانی باقیمانده های مدل (4-1) تحقیق PAGEREF _Toc400965955 h 115نمودار(4-2) توزیع فراوانی باقیمانده های مدل (4-2) تحقیق PAGEREF _Toc400965957 h 118نمودار(4-3) توزیع فراوانی باقیمانده های مدل (4-3) تحقیق PAGEREF _Toc400965959 h 122نمودار(4-4) توزیع فراوانی باقیمانده های مدل (4-4) تحقیق PAGEREF _Toc400965961 h 125نمودار (4-5) توزیع فراوانی باقیمانده های مدل (4-5) تحقیق (فرصت های رشد بالا ) PAGEREF _Toc400965963 h 129نمودار(4-6) توزیع فراوانی باقیمانده های مدل (4-5) تحقیق (فرصتهای رشد پایین) PAGEREF _Toc400965965 h 132چکیدهتئوری نامربوط بودن تقسیم سود پیش بینی می نماید که در بازارهای سرمایه کارا ، سیاست تقسیم سود نباید بر روی تصمیمات سرمایه گذاری تاثیر داشته باشد . در حالیکه در بازارهای ناکارا ، محدودیت های تامین وجوه خارجی که از اطلاعات نامتقارن ناشی می شوند ، می تواند شرکت ها را مجبور به صرفنظر نمودن از پروژه های سرمایه گذاری با ارزش به جهت پرداخت سود تقسیمی نماید. در این تحقیق ، نقش کیفیت گزارشگری مالی به عنوان متغیری مستقل در کاهش آثار محدود کننده سیاست تقسیم سود بر روی سرمایه گذاری ها مورد بررسی و آزمون قرار گرفته است . لذا هدف تحقیق حاضر آزمون نقش کیفیت گزارشگری مالی در کاهش رقابت بین تصمیمات تقسیم سود و تصمیمات سرمایه گذاری در شرکت ها برای وجوه و منابع داخلی از طریق کاهش عدم تقارن اطلاعاتی و بهبود دسترسی به وجوه و منابع خارجی است که ضرورت تحقیق مستقلی را در بازار سرمایه ایران ایجاب می نماید . بدین منظور داده های 122 شرکت فعال در بورس اوراق بهادار تهران در طول دوره زمانی 6 ساله 1386 الی 1391 ( 732 سال – شرکت ) به عنوان نمونه آماری به روش حذف سیستماتیک در نظر گرفته شده است . برای آزمون فرضیه های تحقیق بر حسب مورد از روش رگرسیون ترکیبی و پانل ( مدل اثرات ثابت و تصادفی ) استفاده شده است. یافته ها و نتایج حاصل از پژوهش با استفاده از تحلیل رگرسیون خطی چند متغیره نشان می دهد که کیفیت بالای گزارشگری مالی به طور معناداری اثر منفی تقسیم سود بر روی سرمایه گذاری ها را کاهش می دهد. اما این تاثیر کاهنده برای سرمایه گذاری های تحقیق و توسعه معنادار نبوده است. علاوه بر آن، نقش تعدیل کننده کیفیت گزارشگری مالی بخصوص برای شرکت هایی که بخش عمده ای از ارزش شرکت به فرصت های رشد آن ها وابسته است ، اهمیت بیشتری دارد . این نتایج ، نقش مهم کیفیت گزارشگری مالی در تعدیل تضاد بین تصمیمات سرمایه گذاری و تقسیم سود شرکت ها را روشن می نماید و بدان وسیله احتمال آنکه شرکت ها از پروژه ها و طرح های سرمایه گذاری با ارزش به جهت پرداخت سود تقسیمی صرفنظر نمایند را کاهش می دهد .
واژه های کلیدی : کیفیت گزارشگری مالی ، تقسیم سود ، سرمایه گذاری ها .

فصل اولكليات تحقیق
مقدمه
رشد و دگرگونی سریع روابط اقتصادی، منجر به رقابت شدیدی در عرصه تجارت ، صنعت و سرمایه گذاری شده است. لذا شرکت ها برای بقا و گسترش فعالیت های خود، نیاز به انجام سرمایه گذاری های مناسب و به موقع دارند.گزارش های مالی شرکت ها باید اطلاعاتی فراهم نماید که برای سرمایه گذاران بالقوه و بالفعل، بستانکاران و سایر استفاده کنندگان، در سرمایه گذاری های منطقی، اعطای اعتبار و تصمیمات مشابه سودمند باشد.گزارش های مالی بایستی اطلاعات لازم برای ارزیابی وضعیت مالی و بنیه اقتصادی بنگاه، ارزیابی عملکرد و توان سودآوری، ارزیابی چگونگی تامین مالی و مصرف وجوه نقد، ارزیابی چگونگی ایفای مسئولیت مباشرت مدیریت و انجام تکالیف قانونی و فراهم کردن اطلاعات مکمل برای درک بهتر اطلاعات مالی ارائه شده و پیش بینی وضعیت آتی را فراهم نماید. در نتیجه این گزارش ها اهمیت بسزایی در تحقق اهداف یاد شده دارند و افزایش کیفیت آنها می تواند موجب کاراتر بودن سرمایه گذاری شرکت ها و حفظ و توسعه منابع آنها گردد.
امروزه سیستم های اطلاعاتی حسابداری، نقش بسیار مهمی در گردش فعالیت سازمان ها ایفا نموده و در مجموعه محیط اقتصادی کشورها وظیفه ای با اهمیت بر عهده دارند. بسیاری از تصمیمات اقتصادی بر اساس اطلاعات حاصل از این سیستم ها اتخاذ شده و سهم عمده ای از مبادلات اوراق بهادار به خرید و فروش سهام شرکت ها اختصاص دارد که آن نیز به نوبه خود می تواند تحت تاثیر ارقام و اطلاعات حسابداری باشد. هرگونه تحقیق در زمینه نحوه اثرگذاری اطلاعات حسابداری بر طیف وسیع تصمیم گیرندگان ذینفع درشرکت ها به درک بهتر از چگونگی نقش این اطلاعات و ضرورت افشای بیشتر و بهتر آنها کمک میکند. از آنجا که سهامداران و بستانکاران، دو گروه اصلی استفاده کننده اطلاعات مالی اند و فراهم آوردن اطلاعات مربوط و قابل اتکا برای این دو گروه از دغدغه های اصلی مدیریت و سیستم های اطلاعاتی حسابداری به شمار می رود، توجه به کیفیت اطلاعات تهیه شده برای این دو گروه ضرورتی خاص دارد .
نقش اصلی گزارشگری مالی، انتقال اثربخش اطلاعات مالی به افراد برون سازمانی به روشی معتبر و به موقع است که یکی از اهداف عمده آن فراهم ساختن اطلاعات لازم برای ارزیابی عملکرد و توان سودآوری بنگاه اقتصادی است. شرط لازم برای دستیابی به این هدف، ارائه اطلاعات مالی به نحوی است که ارزیابی عملکرد گذشته را ممکن سازد و در سنجش توان سودآوری و پیش بینی فعالیت های آتی بنگاه اقتصادی مؤثر واقع گردد. اما با وجود سازوکارهای نظارتی یکسان بر گزارشگری مالی شرکت ها، به نظر می رسد که شرکت ها از کیفیت گزارشگری مالی یکسانی برخوردار نیستند و این امر بیانگر آن است که احتمالا عوامل متعدد دیگری باعث ایجاد تفاوت در کیفیت گزارشگری مالی شرکت ها می شود . کیفیت گزارشگری مالی، دقت و صحت گزارشهای مالی در بیان اطلاعات مربوط به عملیات شرکت، خصوصا جریان های نقدی مورد انتظار، به منظور آگاه نمودن سرمایه گذاران می باشد. طبق بیانیه مفهومی شماره یک هیأت استانداردهای حسابداری مالی، گزارشگری مالی باید اطلاعات سودمندی فراهم نماید که سرمایه گذاران بالفعل و بالقوه را درانجام تصمیم گیری های منطقی یاری نماید. همچنین طبق بیانیه شماره 37 هیأت استانداردهای حسابداری مالی، گزارشگری مالی اطلاعاتی فراهم می کند که سرمایه گذاران بالفعل و بالقوه را در ارزیابی مبالغ، زمان بندی وعدم قطعیت وجوه نقد دریافتی آتی یاری می نماید. لذا عموما از اندازه گیری کیفیت اقلام تعهدی به عنوان شاخصی برای کیفیت گزارشگری مالی استفاده می شود، بر اساس این دیدگاه که اقلام تعهدی، ارزش اطلاعاتی سود را با کاهش اثر نوسانات ناپایدار در جریان های نقدی بهبود می بخشد. همچنین اقلام تعهدی، برآوردهایی از جریان های نقدی و درآمد های آتی هستند.
کیفیت گزارشگری مالی سبب ارتقای سودمندی اطلاعات مالی می شود. بنابراین واضح است که قانون گذاران و سرمایه گذاران برای داشتن گزارشگری مالی باکیفیت بیشتر، هم عقیده هستند زیرا اعتقاد نهایی این است که کیفیت گزارشگری مالی به طور مستقیم روی بازارهای سرمایه اثرگذار است .بنابراین با توجه به این که کیفیت گزارشگری مالی تأثیر با اهمیتی بر بازارهای سرمایه دارد می توان نتیجه گرفت که در سطح کلان، کیفیت گزارشگری مالی دارای اثرات اقتصادی است. همچنین در ارتباط با فرصتهای سرمایه گذاری، شرکتی که از انعطاف پذیری بالایی جهت استفاده از این فرصت ها برخوردار باشد، چشم انداز روشنی از آینده آن متصور است و از جمله خط مشی های مؤثر در ایجاد فرصت های سرمایه گذاری، کاربرد سیاست های تقسیم سود مناسب می باشد .
رابطه بین سیاست تقسیم سود و سرمایه گذاری در بازار ناقص بسیار مهم می باشد. زیرا شرکت ها به راحتی نمی توانند اوراق بهادار منتشر نمایند یا اقدام به اخذ وام نمایند، پس سعی می کنند که از منابع مالی داخلی یعنی سود انباشته استفاده کنند. لذا اگر مدیران مالی با فرصت های سرمایه گذاری روبرو باشند که خالص ارزش فعلی مثبت داشته باشند و منابع مالی نیز محدود باشد، در این صورت سیاست های سرمایه گذاری و سیاست های تقسیم سود با یکدیگر مرتبط خواهند شد.
تقسیم سود از دو جنبه بسیار مهم قابل بحث است. از یک طرف عاملی اثرگذار بر سرمایه گذاری های پیش روی شرکت هاست. چرا که تقسیم سود موجب کاهش منابع داخلی و افزایش نیاز به منابع خارجی می شود. از طرف دیگر بسیاری از سهامداران شرکت خواهان تقسیم سود نقدی هستند. از این رو مدیران با هدف حداکثر کردن ثروت، همواره باید بین علایق مختلف آنان و فرصت های سودآور سرمایه گذاری تعادل برقرار کنند. بنابراین تصمیمات تقسیم سود که از سوی مدیران شرکت ها اتخاذ می شود بسیار حساس و دارای اهمیت است .
1-2) بیان مساله میلر و مودیلیانی (1961 ) ثابت کرده اند که در بازار سرمایه کارا ، سیاست تقسیم سود، عنصری نامربوط در تعیین ارزش شرکت تلقی می شود. به دلیل آنکه اولا : تنها، سرمایه گذاری هایی که جریان های نقدی و منافع آتی ایجاد می کنند بر ارزش شرکت تاثیرگذارند و ثانیا : سرمایه گذاری ها، مستقل از تقسیم سود هستند. پس از آن، کاربرد اصطلاح ” اصل تفکیک ” توسط فاما و میلر ( 1972 ) پیش بینی مهم مرتبط با قضیه و برهان نامربوط بودن سیاست تقسیم سود را ارائه نمود :
” سیاست تقسیم سود نبایستی بر روی تصمیمات سرمایه گذاری تاثیر داشته باشد ” .
اما در بازارهای غیر کارا، سیاست تقسیم سود می تواند بر تصمیمات سرمایه گذاری مؤثر باشد. هنگامی که مدیران، اطلاعات بیشتری در مورد ارزش دارایی های شرکت و پروژه های سرمایه گذاری، نسبت به سرمایه گذاران خارجی (برون سازمانی) دارند، مشکلات و مساله های مربوط به ” گزینش نامناسب ” و “خطر اخلاقی ” می تواند محدودیت شرکت ها در دستیابی به وجوه خارجی ( جهت تامین مالی ) را در پی داشته باشد. ( جنسن و مک لینگ1976‍‍‍، مایرز و ماژلوف 1984). این محدودیت می تواند منتج به رقابت بین ” پروژه های سرمایه گذاری ” و ” تقسیم سود ” برای وجوه داخلی ( درون سازمانی ) گردد وشرکت های با وجوه داخلی محدود، بایستی مابین تداوم در سرمایه گذاری و یا پرداخت سود تقسیمی، یکی را برگزینند. مدیران تا حدود زیادی نسبت به قطع جریان تقسیم سود، بی میل هستند ،
(لینتنر 1956) و در مقابل، پرداخت سود تقسیمی نیز می تواند آنان را مجبور کند تا از پروژه های سرمایه گذاری با ارزش، صرفنظر نمایند.
تحقیقات جاری شواهدی سازگار با اینکه ” تقسیم سود دارای محدودیت یا تاثیر منفی بر روی سرمایه گذاری هاست “، یافته اند. شواهد بررسی شده توسط براو (2005) حاکی از آن است که بسیاری از مدیران با حفظ و نگهداری سطح تقسیم سود، دارای دیدگاهی هستند که از آن به مثابه دستیابی به اهداف ملموس، بهره می گیرند و خواهان صرفنظر نمودن از فرصت های سرمایه گذاری با ارزش، برای حفظ وابقای سطح تقسیم سود میباشند .
سازگار با شواهد مورد بررسی براو، دانیل (2010) شواهد مستندی فراهم نمود از سیمای شرکت هایی با کمبود وجه نقد ، که در جهت کاهش سرمایه گذاری مورد انتظار اقدام نموده اند تا سطح جریان سود تقسیمی فعلی را حفظ نمایند. همچنین ممکن است شرکت ها از میزان سرمایه گذاری ها بکاهند تا تقسیم سود را افزایش دهند. بنابراین ما برآنیم که نشان دهیم گزارشگری مالی می تواند نقش مهمی را در کاهش یا معتدل ساختن محدودیت و آثار منفی تقسیم سود بر روی سرمایه گذاری ها ایفا نماید . کیفیت بالای گزارشگری مالی، بوسیله فراهم نمودن اطلاعات بیشتر و دقیق تری از ارزش پروژه های سرمایه گذاری شرکت ها، موجب کاهش اطلاعات نامتقارن و بدان وسیله، کاهش مشکلات مربوط به گزینش نامناسب در انتشار اوراق بهادار سرمایه گذاری می شود.( بوشمن و اسمیت 2001 ) علاوه بر آن، کیفیت بالای گزارشگری مالی، مشکلات مربوط به خطر اخلاقی را بوسیله تسهیل قراردادها و کنترل و نظارت بر فعالیت های مدیران، کاهش میدهد ( هیلی و پالپو 2001 ). بنابراین می توان نتیجه گیری کرد که شرکت های با کیفیت بالاتر گزارشگری مالی، دسترسی بهتری به وجوه خارجی داشته و بنابراین به احتمال کمتری از پروژه های سرمایه گذاری با ارزش پیش رویشان، در جهت تقسیم سود ، صرفنظر می نمایند. لذا پرسش اصلی و مسأله تحقیق حاضر بدین گونه صورت بندی می گردد که :
آیا کیفیت بالای گزارشگری مالی می تواند موجب کاهش ( معتدل شدن ) تاثیر منفی تقسیم سود بر روی سرمایه گذاری ها گردد ؟
مطالعه حاضر ، آزمون می کند که چگونه کیفیت گزارشگری مالی می تواند آثار محدود کننده تقسیم سود شرکت ها را بر روی تصمیمات سرمایه گذاری آنان کاهش دهد .1-3 ) اهمیت و ضرورت تحقیق
در ادبیات مالی، تصمیمات مربوط به تقسیم سود و تصمیمات مربوط به سرمایه گذاری از جمله مهم ترین تصمیمات پیش روی شرکت هاست که اتخاذ تصمیم بهینه در این دو حوزه موجب تخصیص مطلوب منابع و هدایت منابع مالی به سوی سرمایه گذاری های اقتصادی و پروژه های سودآور می شود. ادبیات تحقیق و مبانی نظری نشانگر آن است که تقسیم سود باعث کاهش منابع داخلی شرکت و در نتیجه، محدود شدن سرمایه گذاری می گردد. از طرف دیگر، عدم تقسیم سود توسط شرکت ها می تواند موجب عکس العمل و واکنش منفی سرمایه گذاران و بازار سرمایه شود . در این میان اطلاعات نامتقارن مابین مدیران و سرمایه گذاران باعث می شود که مدیران جریان تقسیم سود را حفظ و یا افزایش دهند و از فرصت های سرمایه گذاری چشم بپوشند تا رضایت صاحبان سرمایه و به طور کلی بازار سرمایه جلب شود . در این تحقیق، نقش کیفیت گزارشگری مالی به عنوان متغیری مستقل و به مثابه عاملی تعدیل کننده در کاهش اثر منفی تقسیم سود بر سرمایه گذاری مورد مطالعه قرار می گیرد و انتظار بر آن است که بتواند با کاهش آثار محدود کننده تقسیم سود بر سرمایه گذاری از طریق کاهش عدم تقارن اطلاعاتی مابین مدیران و سرمایه گذاران عمل نماید تا احتمال صرفنظر کردن شرکت ها را از فرصت های سرمایه گذاری پیش رویشان کاهش دهد. از این جهت تحقیق حاضر در نوع خود در بازار سرمایه ایران پژوهشی بدیع و کاربردی محسوب می شود و نتایج حاصل از آن می تواند مورد استفاده ذینفعان بازار سرمایه و مدیران شرکت ها قرار گیرد.
1-4) اهداف تحقیق1-4-1) اهداف علمیارزش و اعتبار قوانین هرعلم و تحقیقی به روش شناختی که درآن بکار می رود بستگی دارد و هدف علمی این تحقیق ارزش و اعتبار بخشیدن به فرضیه تحقیق می باشد تا این تحقیق بتواند در بالا بردن سطح دانش عمومی مورد نیازاستفاده کنندگان موثرباشد و همچنین زمینه ساز بستر مناسبی برای تحقیق آتی در سایر مراکز آموزشی و پژوهشی باشد.
هدف اولیه و اصلی از انجام این تحقیق، آشکار نمودن نقش مهم کیفیت گزارشگری مالی و اطلاعات مالی در کاهش آثار محدود کننده تقسیم سود بر روی تصمیمات سرمایه گذاری شرکت ها از طریق کاهش عدم تقارن اطلاعاتی ما بین مدیران و سرمایه گذاران می باشد.
در واقع، این تحقیق در پی روشن ساختن آثار مثبت و تعدیل کننده کیفیت بالای گزارشگری مالی شرکت ها بر روی شیوه نگرش سرمایه گذاران به سیاست های تقسیم سود شرکت هاست، که تاثیرات محدود کننده تقسیم سود را بر روی تصمیمات سرمایه گذاری، کاهش می دهد و میتواند باعث شود که شرکت ها از طرح های سرمایه گذاری با ارزش خود، به نفع تقسیم سود، صرفنظر ننمایند.
-هدف بعدی این تحقیق، روشن ساختن آثار معتدل کننده کیفیت گزارشگری مالی نسبت به تاثیرات محدود کننده تقسیم سود بر سرمایه گذاری های تحقیق و توسعه است که طبیعتا این نوع سرمایه گذاری ها به دلیل عدم اطمینان و تردید نسبت به منافع و جریان های نقدی آتی، دارای عدم تقارن اطلاعاتی بالاتری مابین مدیران و سرمایه گذاران بوده و اینکه کیفیت بالای گزارشگری مالی میتواند این عدم تقارن اطلاعاتی بالاتر را تنزل بخشیده و نقش مؤثرتری ایفا نماید .
هدف دیگر این تحقیق، روشن ساختن آثار چشمگیرتر و نقش معتدل کننده تر کیفیت بالای گزارشگری مالی بر روی شرکت هایی است که بخش قابل توجه و بزرگی از ارزش شرکت، در گرو فرصتهای رشد آتی آن هاست. به دلیل آنکه جریان های نقدی آتی ناشی از فرصت های رشد شرکت ها، ذاتا نامطمئن و غیرقابل شناسایی و اثبات است، بنابراین ما در پی آن هستیم که نشان دهیم کاهش تاثیرات منفی تقسیم سود بر روی تصمیمات سرمایه گذاری این نوع شرکت ها که با عدم تقارن اطلاعاتی بالاتر و بیشتری مواجه هستند، قوی تر است و کیفیت گزارشگری مالی برای این نوع شرکت ها، نقش مؤثرتری ایفا میکند.
1-4-2) اهداف کاربردی
تحقیقات کاربردی، تحقیقاتی هستند که نظریه ها، قانونمندی ها، اصول و فنونی که در تحقیقات پایه تدوین می شوند را برای حل مسائل جاری و واقعی بکار می گیرند، این نوع تحقیقات بیشتر به مؤثرترین اقدام تاکید دارند وعلت ها را کمتر مورد توجه قرارمی دهند. نتایج حاصله ازاین تحقیق می تواند مورد استفاده سرمایه گذارن، مدیران وسایراستفاده کنندگان درون سازمانی و برون سازمانی قرار گیرد .
1-5)چارچوب نظریزمانی که مدیران ، اطلاعات بیشتری درباره ارزش دارایی های شرکت و پروژه های سرمایه گذاری، نسبت به سرمایه گذاران خارجی (برون سازمانی) دارند ، ناکارآیی های بازار از جمله مشکلات “گزینش نامناسب ” و ” خطر اخلاقی ” می تواند برای دسترسی و دستیابی شرکت ها به تامین وجوه خارجی، محدودیت ایجاد کند. مدل های مربوط به گزینش نامناسب (مایرز و ماژلوف 1984) اظهار می دارند که مدیران در جهت منافع و علایق سهامداران فعلی عمل نموده و در جهت فروش اوراق بهادار جدید، زمانی که اطلاعات شخصی (محرمانه ) آنان دلالت دارد بر اینکه اوراق بهادار جدید ، اضافه ارزش خواهند داشت ( ارزش بازار بیشتر از ارزش ذاتی) دارای محرک هستند. مدل های مربوط به خطر اخلاقی (جنسن و مک لینگ 1976 ، جنسن 1986) نیز نشان می دهند که مدیران شرکت ممکن است اقدام به سرمایه گذاری هایی نمایند که منافع شخصی آنان را به هزینه سهامداران، به حداکثر برساند. پیش بینی و انتظار بر این است که این تضاد و برخوردهای اطلاعاتی باعث شود که سرمایه گذاران خارج از سازمان ( برون سازمانی ) که واکنش منطقی و عقلانی خواهند داشت، بوسیله ابزارهایی همچون محدود کردن سرمایه گذاری شان یا تنزیل و کاستن از قیمت سهام صادره شرکت، عمل نمایند . نتیجه این اقدام آنان، محدود شدن دسترسی به وجوه خارجی یا افزایش هزینه تامین منابع مالی خارجی برای آن شرکت ها خواهد بود.( مایرز و ماژلوف 1984) .
محدودیت دسترسی به وجوه خارجی، موجب رقابت برای وجوه داخلی (منابع داخلی) محدود، خواهد گردید . زمانی که سرمایه گذاری ها و تقسیم سود به عنوان دو عامل مهم، برای وجوه و منابع داخلی محدود ، به رقابت برخیزند، شرکت ها ممکن است مجبور شوند مابین پرداخت سود تقسیمی و یا تداوم پروژه های سرمایه گذاری با ارزش، دست به انتخاب بزنند .
مستندات و شواهد مبتنی بر تحقیقات قبلی ( لینتنر 1956 ، براو 2005 و دانیل 2010) بیان می دارند که شرکت ها نسبت به قطع جریان تقسیم سود، بی میل هستند و خواهان صرفنظر کردن از برخی فرصت های سرمایه گذاری با ارزش هستند تا جریان تقسیم سود، حفظ گردد. بعلاوه این نیز ممکن است که شرکت ها ، سرمایه گذاری ها را به منظور افزایش تقسیم سود، متوقف نمایند. در مجموع، سیاست تقسیم سود احتمالا دارای تاثیر محدود کننده بر روی تصمیمات سرمایه گذاری می باشد، تاثیری ناسازگار و برخلاف ” اصل تفکیک ” پیش بینی شده و مورد انتظار بوسیله قضیه نامربوط بودن عامل تقسیم سود .
در این میان، کیفیت گزارشگری مالی می تواند نقش مهمی را در کاهش (معتدل ساختن) آثار محدود کننده تقسیم سود بر روی سرمایه گذاری ها، ایفا نماید. کیفیت بالای گزارشگری مالی، دربردارنده اطلاعات دقیق تری درباره جریان های نقدی آتی پروژه های سرمایه گذاری شرکت هاست و بدان وسیله موجب کاهش اطلاعات نامتقارن مابین مدیران شرکت و سرمایه گذاران خارجی ( برون سازمانی ) می گردد. کاهش در اطلاعات نامتقارن، موجب کاهش احتمال آنکه سرمایه گذاران خواهان خرید اوراق بهادار سرمایه گذاری به قیمتی تنزل یافته و ناعادلانه شوند، می گردد و در نتیجه موجب کاهش (معتدل شدن) عامل “گزینش نامناسب” هزینه اوراق بهادار تازه انتشار یافته می شود.( بوشمن و اسمیت 2001)
بعلاوه، کیفیت بالای گزارشگری مالی موجب کاهش مشکلات مربوط به ” خطر اخلاقی ” بوسیله تسهیل قرارداد های کارا ما بین مدیران و سرمایه گذاران و بوسیله بهبود توانایی سرمایه گذاران در کنترل و نظارت ( ارزیابی) مدیران می گردد (هیلی و پالپو 2001). سازگار و موافق با این موضوع که کیفیت گزارشگری مالی، موجب بهبود دسترسی شرکت ها به منابع و وجوه خارجی می گردد، تحقیقات قبلی (فرانسیس ،2004 و بهارات، 2008) دلالت بر این دارند که شرکت های با کیفیت بالاتر گزارشگری مالی، هم دارای هزینه پایین تر بدهی و هم هزینه پایین تر سرمایه هستند .
بنابراین شرکت های با کیفیت بالای گزارشگری مالی، احتمالا دارای دسترسی بهتری به وجوه خارجی(برون سازمانی) در اشکال تأمین وجوه بیشتر و یا هزینه کمتر دستیابی به وجوه بوده و بنابراین به احتمال کمتری از پروژه های سرمایه گذاری با ارزش در جهت تقسیم سود، صرفنظر می نمایند. بنابراین ما پیش بینی می نماییم که تقسیم سود بر سرمایه گذاری ها، برای شرکت هایی با کیفیت بالاتر گزارشگری مالی، نسبت به شرکت های با کیفیت پایین تر گزارشگری مالی، تاثیر منفی کمتری داشته باشد .
همچنین نقش کیفیت گزارشگری مالی در کاهش (معتدل نمودن) آثار محدود کننده تقسیم سود بر روی سرمایه گذاری ها، احتمالا در ارتباط با انواع مختلف سرمایه گذاری ها، متغیر باشد. بخصوص نسبت به میزان و حجم اطلاعات نامتقارن بین مدیران و سرمایه گذاران. در ارتباط با وجوه سرمایه گذاری شده ، سرمایه گذاری های تحقیق و توسعه دارای عدم اطمینان بیشتری درباره منافع آتی و بنابراین اطلاعات نامتقارن فزون تری را مابین مدیران و سرمایه گذاران خارجی ( بیرونی ) داشته و بدان وسیله موجب دشواری بیشتر در عوامل گزینش نامناسب و مشکلات مربوط به خطر اخلاقی میگردد( چان 2001 ). در نتیجه شرکت ها احتمالا با هزینه های بالای تامین وجوه خارجی ( برون سازمانی ) برای سرمایه گذاری ها در تحقیق و توسعه نسبت به سایر سرمایه گذاری ها، مواجه شوند( هال و لرنر، 2010 ) .
براون ( 2009 ) نشان داده است که شرکت های متمرکز بر تحقیق و توسعه، از بدهی بسیار کمتری برای تأمین وجوه استفاده نموده و سرمایه آنان به منبع نهایی برای تامین مالی سرمایه گذاری ها در تحقیق و توسعه تبدیل شده است. این امر دلالت دارد بر اینکه اگر کیفیت بالای گزارشگری مالی، تاثیر منفی تقسیم سود را بر روی سرمایه گذاری ها کاهش می دهد، این تاثیر کاهشی بایستی برای سرمایه گذاری ها در تحقیق و توسعه، نسبت به مخارج سرمایه ای دیگر، قویتر باشد. بنابراین ما همچنین به عنوان بسط تحقیق، انتظار داریم که تاثیر پیش بینی شده برای کیفیت گزارشگری مالی، برای سرمایه گذاری های تحقیق و توسعه نسبت به دیگر مخارج یا وجوه سرمایه گذاری شده، قوی تر باشد.
ما همچنین انتظار داریم که نقش کیفیت گزارشگری مالی در کاهش آثار محدود کننده تقسیم سود بر روی سرمایه گذاری ها، با توجه به میزانی که ارزش شرکت ها، وابسته به گزینه ها و یا فرصت های رشد آن است، متغیر باشد. تحقیقات انجام شده در این زمینه ( اسمیت و واتز، 1992 ) دلالت دارد بر اینکه اطلاعات نامتقارن ،بخصوص برای شرکت هایی که بخش اعظم و بزرگی از ارزش شرکت، وابسته و قابل انتساب به فرصت های رشد آن است، زیان آورتر می باشد. زیرا جریان های نقدی آتی ناشی از فرصتهای رشد، ذاتا و ماهیتا نامطمئن و غیر قابل اثبات است. مطابق مباحث ارائه شده و بر حسب انتظارات، کیفیت بالای گزارشگری مالی، بوسیله دربرداشتن اطلاعات دقیق تر و روشن تری درباره جریان های نقدی آتی پروژه های سرمایه گذاری شرکت ها، تسهیل قراردادهای کارا و بهبود توانایی سرمایه گذاران در نظارت و ارزیابی تصمیمات سرمایه گذاری مدیران، موجب کاهش اطلاعات نامتقارن مابین مدیران و سرمایه گذاران می گردد. بنابراین برای شرکت هایی که بخش بزرگی از ارزش آنها وابسته و منتسب به فرصت های رشد آن است، ما انتظار داریم که کیفیت بالای گزارشگری مالی، نقش بیشتر و چشمگیرتری ایفا نماید و موجب کاهش اطلاعات نامتقارن و بدان وسیله کاهش تاثیر منفی تقسیم سود بر سرمایه گذاری ها گردد. بنابراین ما در جهت بسط و تکمیل چارچوب تحقیق ، انتظار داریم که تاثیر پیش بینی شده برای کیفیت گزارشگری مالی، برای شرکت هایی که بخش بزرگ و عمده ای از ارزش شرکت ، وابسته به فرصت های رشد آن است، قوی تر باشد.
1-6) فرضیات تحقیقتحقیق حاضر دربردارنده سه فرضیه به شرح زیر میباشد : فرضیه اول : اثر منفی تقسیم سود بر سرمایه گذاری، برای شرکت های با کیفیت بالاتر گزارشگری مالی، نسبت به شرکت های با کیفیت پایین گزارشگری مالی ، کمتر است . فرضیه دوم : نقش کیفیت بالای گزارشگری مالی در کاهش اثر منفی تقسیم سود بر سرمایه گذاری های تحقیق و توسعه قوی تر از سایر وجوه سرمایه ای است . فرضیه سوم : نقش کیفیت بالای گزارشگری مالی در کاهش اثر منفی تقسیم سود بر سرمایه گذاری، برای شرکت های دارای فرصت های رشد بالا قوی تر از شرکت های دارای فرصت رشد پایین است.
1-7) حدود مطالعاتیقلمرو تحقیق چهارچوبی را فراهم می نماید تا مطالعات و آزمون محقق در طی آن قلمرو خاص انجام پذیرد و دارای اعتبار بیشتر باشد.
1-7-1) قلمرو مکانی تحقیقاین پژوهش کلیه شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران (بازار سرمایه ایران) را مورد بررسی قرار می دهد .
1-7-2) قلمرو زمانی تحقیقدوره زمانی این پژوهش با توجه به در دسترس بودن اطلاعات مربوط به متغیر های تحقیق و محدودیت های هزینه و زمان ، 6 ساله و از ابتدای سال 1386 تا انتهای سال 1391 است.
1-7-3) قلمرو موضوعي تحقیقدر این پژوهش بررسی نقش کیفیت گزارشگری مالی در کاهش آثار محدود کننده تقسیم سود بر تصمیمات سرمایه گذاری شرکت ها مورد کنکاش قرار می گیرد .
1-8) تعریف واژه ها واصطلاحات تحقیق
کیفیت گزارشگری مالی:
توان صورتهای مالی در انتقال اطلاعات عملیات شرکت و به طور خاص پیش بینی جریان های نقدی مورد انتظار آن به سرمایه گذاران. بر مبنای این نظر که اقلام تعهدی، ارزش اطلاعاتی سود را با کاهش اثر نوسانات ناپایدار در جریانهای نقدی بهبود می بخشد ( دیچاو و دیچو 2002 ، امسی نیکولز2002 )، در این تحقیق کیفیت اقلام تعهدی سرمایه در گردش به عنوان جانشین کیفیت گزارشگری مالی در نظر گرفته می شود .
کیفیت اقلام تعهدی:
قرینه اندازه انحراف اقلام تعهدی سرمایه در گردش از جریانات وجه نقد عملیاتی. زیرا هر چه اندازه انحراف کوچکتر باشد، اقلام تعهدی باکیفیت تر تلقی می گردد.
سطح کیفیت گزارشگری مالی:
انحراف معیار انحراف اقلام تعهدی از جریانات وجه نقد عملیاتی
سیاست تقسیم سود:
سیاست و رویه ای که یک شرکت خاص برای توزیع سود سالانه مابین سهامداران اتخاذ می کند و عبارت است از تقسیم سود عادی اعلام شده توسط شرکت. مطابق با ( لینتنر 1956 ، فاما 1974 ، پترسون و بنش 1983 و ولدریج 2002 ) عوامل تعیین کننده تقسیم سود سال جاری، دو عامل تقسیم سود معوق سال قبل و بازده دارایی های سال جاری می باشد .
مجموع سرمایه گذاری:
به پیروی از تحقیق اخیر بر روی اندازه گیری سرمایه گذاری ها ( ریچاردسون 2006 ، بی دل2009 ) کل سرمایه گذاری به مثابه مجموع مخارج تحقیق و توسعه، مخارج سرمایه ای و مخارج تحصیل پس از کسر وجوه نقد دریافتی بابت فروش اموال، ماشین آلات و تجهیزات ( دارایی های سرمایه ای ) تعریف می شود.
سرمایه گذاری تحقیق و توسعه:
میزان سرمایه گذاری جهت مصرف درفعالیت های تحقیق و توسعه برای یک شرکت خاص.
مخارج سرمایه ای (وجوه سرمایه ای):
وجوه یا مخارج سرمایه گذاری شده پس از کسر وجه نقد دریافتی از فروش اموال، ماشین آلات و تجهیزات.
شرکت های دارای فرصت رشد بالا:
از شاخص کیوتوبین برای اندازه گیری بخشی از ارزش شرکت که قابل انتساب به فرصت های رشد آن است، استفاده می شود . ( اسمیت و واتز 1992 ، بارکلی و اسمیت 1995 ، آدام و گویال2008 ) . در هر سال که شرکت های گروه نمونه ما بر روی یا بالاتر از میانه شاخص کیوتوبین قرار گیرند، به عنوان شرکت های دارای فرصت رشد بالا طبقه بندی می شوند.
شرکتهای دارای فرصت رشد پایین:
از شاخص کیوتوبین برای اندازه گیری بخشی از ارزش شرکت که قابل انتساب به فرصت های رشد آن است، استفاده می شود. ( همان منبع ) در هر سال که شرکت های گروه نمونه ما پایین تر از میانه شاخص کیوتوبین قرار گیرند، به عنوان شرکت های با فرصت رشد پایین طبقه بندی می شوند.
1 -9) ساختار تحقیق
در تحقیق حاضر به بررسی نقش کیفیت گزارشگری مالی در کاهش آثار محدود کننده تقسیم سود بر روی تصمیمات سرمایه گذاری شرکتها پرداخته می شود . بدین منظور ساختار و چارچوب تحقیق در پنج فصل مجزا بررسی ، طبقه بندی و تحلیل خواهد شد . در فصل اول تحت عنوان کلیات تحقیق به بیان مقدمه و بیان مساله و طرح چارچوب نظری پرداخته و فرضیات ، اهمیت و ضرورت تحقیق و حدود مطالعاتی و تعاریف عملیاتی مورد توجه قرار گرفته است . در فصل دوم مبانی نظری و پیشینه تحقیق به طور مشروح مورد بررسی قرار گرفته است . فصل سوم به معرفی روش تحقیق ، جامعه مطالعاتی و نمونه آماری و معرفی مدل تحلیلی و شیوه اندازه گیری متغیرهای تحقیق پرداخته و در طی آن روش های جمع آوری اطلاعات و روش تجزیه و تحلیل اطلاعات و آزمون های تحقیق و روش آزمون فرضیات تشریح گردیده است . در فصل چهارم تحت عنوان برآورد الگو و یافته های تحقیق به تحلیل آماری متغیرهای تحقیق و آزمون های انجام شده و ارائه نتایج حاصل از آن پرداخته شده است . در فصل پنجم نیز ارزیابی و تشریح نتایج آزمون فرضیه ها و ارائه پیشنهادها و محدودیت های تحقیق مورد توجه قرار گرفته است . در پایان نیز منابع و ماخذ مورد استفاده در تحقیق و پیوستهای مربوطه ذکر گردیده است .

فصل دوممباني نظري و پيشينه تحقيق
2-1) مقدمهکیفیت گزارشگری مالی ازجمله موضوعاتی است که درسال های اخیر بخش وسیعی ازتحقیقات درمدیریت مالی وحسابداری را به خود اختصاص داده است. در این تحقیقات اثرات کیفیت گزارشگری مالی بااستفاده از معیارهای متفاوت و نیز برابعاد مختلف شرکت مانند هزینه سرمایه، هزینه بدهی، کارایی سرمایه گذاری، بازده سهام، ارزش بازار سهام و…مورد بررسی قرارگرفته است. این اثرات عمدتاً برمبنای تئوری عدم تقارن اطلاعاتی و رابطه نمایندگی تجزیه وتحلیل شده اند. عدم تقارن اطلاعاتی به معنای نابرابری اطلاعات بین دوطرف قرارداد است که موجب بوجود آمدن دو دسته اشخاص آگاه و ناآگاه می گردد، عاملی که برروابط بین ذینفعان و شرکت تأثیر می گذارد. ایزلی واوهارا (2003) معتقدندکه شرکت ها می توانند با استفاده از مقدار، دقت و در کل کیفیت اطلاعات ارائه شده به سرمایه گذاران، عدم تقارن اطلاعاتی موجود را تحت تأثیر قرار دهند . در این فصل، ادبیات موضوع تحقیق وتحقیقات انجام شده قبلی بررسی خواهد شد. بنابراین ابتدا به کیفیت گزارشگری مالی اشاره خواهد شد. سپس مبانی نظری مربوط به سیاست تقسیم سود مطرح می شود. و در پایان پیشینه تحقیقات انجام یافته در ارتباط با حوزه تحقیق حاضر در داخل و خارج از کشور بررسی شده است.
2-2)عناصرکیفیت گزارشگری مالییکی ازمهم ترین عناصر در بحث گزارشگری مالی، سود حسابداری بر مبنای فرض تعهدی است. سود حسابداری ابزاری برای فائق آمدن بر مشکلات اندازه گیری و ارزیابی مؤسسات درحال تداوم فعالیت است، چرا که جریانات نقدی دارای مشکلات زمان بندی هستند و معیار مناسبی برای عملکرد تلقی نمی شوند. علیرغم این برتری، سود تعهدی که مبتنی براصل تحقق و شناسایی درآمد می باشد ممکن است با جریانات نقدی واقعی شرکت مطابقت نداشته باشد. درحقیقت میزان تطبیق سود شرکت با میزان جریان های نقدی ایجاد شده، نشان دهنده کیفیت اقلام تعهدی است و کاهش این تطبیق و کیفیت آن سبب افزایش ریسک اطلاعاتی شرکت می شود، لذا اختلاف بین سود تعهدی و جریان نقدی به عنوان معیار کیفیت سود و بطور کلی تر کیفیت گزارشگری مالی مطرح شده است. در اکثر تحقیقات نیز از کیفیت اقلام تعهدی به عنوان بدیل کیفیت گزارشگری مالی استفاده شده است. در راستای تأثیر کیفیت گزارشگری بر ابعاد مختلف شرکت، موضوع هزینه سرمایه یکی ازمهم ترین ابعاد شرکت می باشد.
کیفیت گزارشگری مالی ازاین جهت با هزینه سرمایه مرتبط است که بر عدم تقارن اطلاعاتی مؤثر است، به گونه ای که با کاهش آن می تواند نقشی مهم در کاهش هزینه سرمایه و هزینه بدهی ایفا نماید. دسته ای دیگر از مطالعات، در تحلیل عوامل مؤثر بر موجودی نقد شرکت ها نشان می دهند با افزایش عدم تقارن اطلاعاتی، مقدار وجه نقد نگهداری شده توسط شرکت ها افزایش می یابد. به عبارتی عدم تقارن اطلاعاتی سبب می شود، تحصیل وجه نقد برای شرکت ها دشوار و هزینه بر شود و در این شرایط شرکت ها ممکن است دارایی های نقدی خود را تقویت نمایند تا از هزینه های مرتبط با وابستگی برتأمین مالی خارجی بکاهند. در این مطالعات عواملی چون اندازه، میزان فرصت های رشد، ساختار مالکیت، اندازه، روابط بانکی وسر رسید بدهی برمبنای تئوری عدم تقارن اطلاعاتی تحلیل شده اند. به طور کلی انتظار می رود که شرکت های با فرصت های رشد بالاتر، اندازه کوچک تر، سررسید بدهی کوتاه تر و بدهی بانکی کم تر، به واسطه عدم تقارن اطلاعاتی بیشتر، میزان وجه نقد بالا تری نگهداری نمایند .
بر طبق آنچه که بیان شد، کیفیت اطلاعات حسابداری میتواند ازعدم تقارن اطلاعاتی کاسته و دارای پیامد های اقتصادی برای شرکت باشد و از آن جایی که عدم تقارن اطلاعاتی عامل اثر گذاری بر میزان نگهداشت وجه نقد شرکت است، می توان بین کیفیت گزارشگری مالی و وجه نقد بر مبنای تئوری عدم تقارن اطلاعاتی، چارچوب نظری را ترسیم نمود. بنابراین می توان انتظار داشت که کیفیت گزارشگری ازطریق کاهش عدم تقارن اطلاعاتی و متعاقبا کاهش وجه نقد مازاد بر نیاز، موجب افزایش کارایی سرمایه گذاری شده و مدیریت وجه نقد شرکت را بهبود بخشد، که نهایتا منجر به نگهداشت وجه نقد کمتری در شرکت می شود .
درگزارش سال 1999 کمیته بلو ریبون درخصوص بهبود اثر بخشی کمیته حسابرسی شرکت ها پیشنهاد شماره 8 به شرح زیر آمده است :
“کمیته پیشنهاد می کند استانداردهای حسابرسی، حسابرسان مستقل را ملزم سازد که قضاوت خود درباره کیفیت (ونه صرفاً قابلیت قبول) اصول حسابداری مورد استفاده درتهیه صورت های مالی شرکت را با کمیته حسابرسی به بحث بگذارند. مباحث باید شامل مسائلی نظیر شفافیت افشای مالی و درجه تهاجمی (خوشبینی) یا محافظه کاری (بدبینی) اصول و برآوردهای حسابداری و سایر تصمیم های مهم مدیریتی باشد که در تهیه صورت های مالی به کار رفته وتوسط حسابرسان مستقل بررسی شده است. این الزام باید به گونه ای نوشته شود که بحث و مذاکره آزاد و صریح را تشویق کند و از زبان استاندارد شده و غیرمنعطف بپرهیزد”. در پاسخ به این پیشنهاد، هیأت استانداردهای حسابرسی، استاندارد حسابداری شماره 61 را اصلاح کرد و پیشنهاد فوق را الزامی نمود.
در پرتو الزام های جدید، حسابرسان، اعضای کمیته حسابرسی و مدیریت می کوشند «کیفیت گزارشگری مالی» را تعریف کنند. در آوریل 2000 انجمن حسابداران رسمی آمریکا رهنمودی در مورد روش و زمان ارتباط با کمیته حسابرسی منتشر کرد و ده گروه از موضوع هایی را که مدیریت وحسابرسان می توانند مورد بحث قرار دهند فهرست نمود. به هر حال درباره کیفیت فقط گفته شده است که:
“معیاری عینی برای کمک به ارزیابی یکنواخت اصول حسابداری مورد استفاده در تهیه صورت های مالی یک واحد تهیه نشده است. استاندارد شماره 61 سمت و سوی بحث و مذاکره با کمیته حسابرسی را به مواردی که اثر با اهمیتی بر صورت های مالی دارد، شامل بیان صادقانه، قابلیت رسیدگی، بی طرفی و ثبات رویه سوق داد. این خصوصیات می تواند مبنایی برای بحث کیفیت به مفهوم عام کلمه قرار گیرد، زیرا این ویژگی ها در بیانیه مفهومی شماره 2 هیأت استانداردهای حسابداری مالی به عنوان خصوصیات مطلوب اطلاعات مالی ارائه شده است.”
2-3) کیفیت صورت های مالی درمقایسه با کیفیت گزارشگری مالی
اگرچه پیشنهاد شماره 8 کمیته بلوریبون و استاندارد شماره 61 مشخصاً به کیفیت گزارشگری مالی اشاره کرده اند ولی با تأکید بر اصول حسابداری شرکت، به طور ضمنی بر صورت های مالی تمرکز نموده اند. به هرحال، بحث جامع در خصوص کیفیت، در نهایت می باید فراتر از صورت های مالی باشد، زیرا شرکت ها اطلاعات مالی را با وسایل دیگر (نظیر مجلات مالی، گزارش های تحلیلگران و…) و روشهای دیگر (نظیر سخنرانی، نمایش، مراکز اطلاع رسانی اینترنتی و…) نیز منتشر می کنند. اگر چه چارچوب پیشنهادی در این مقاله برای ارزیابی کیفیت صورت های مالی است ولی برای ارزیابی اطلاعات مالی به مفهوم کلی نیز کاربرد دارد.
نکته دیگر این است که گزارشگری مالی فقط یک محصول نهایی نیست، بلکه فرایندی متشکل از چندین جزء است. براساس چارچوب پیشنهادی، کیفیت گزارشگری مالی نهایتا بستگی به کیفیت هر بخش از فرایند گزارشگری مالی دارد.
2-4) رویکرد های مختلف برای ارزیابی کیفیت گزارشگری مالی
افزون بر پیشنهاد شماره 8 و متن اصلاح شده استاندارد شماره 61، رویکرد های متفاوت دیگری به کیفیت اصول حسابداری و گزارشگری مالی وجود دارد. این رویکرد ها را میتوان به دو گروه تقسیم کرد:
1)رویکرد نیازهای استفاده کننده و
2)رویکرد حمایت از سرمایه گذار / سهامدار .
رویکرد نیازهای استفاده کننده تمرکز بر مسائل مرتبط با ارزشیابی دارد. رویکرد حمایت از سرمایه گذار/ سهامدار بر مسائل مرتبط با نحوه اداره شرکت و مباشرت تأکید دارد.
2-4-1) رویکرد نیازهای استفاده کنندگاندر این گروه، کیفیت گزارشگری مالی بر مبنای سودمندی اطلاعات مالی برای استفاده کنندگان، تعیین می شود. چارچوب نظری هیأت استانداردهای حسابداری مالی نمونه اولیه ای از این مدل است. هیأت در بیانیه های مفهومی استدلال می کند که کیفیت می باید برحسب اهداف کلی گزارشگری مالی، یعنی فراهم کردن اطلاعات سودمند برای استفاده کنندگان جهت تصمیم های سرمایه گذاری، اعتبار و مانند آن تعریف شود. هیأت سپس ویژگی های کیفی لازم برای تأمین اهداف بیان شده را تعریف می کند. طبق مدل هیأت، خصوصیات کیفی شامل مربوط بودن ( ارزش پیش بینی، ارزش تاییدکنندگی وبموقع بودن )، اتکاپذیر بودن ( رسیدگی پذیری، بیان صادقانه و بیطرفی)، ثبات رویه و مقایسه پذیر بودن است. هیأت تصدیق می کند که این یک ارزیابی ذهنی است و اغلب می باید بین مربوط بودن و اتکاپذیر بودن تعادل برقرار شود.
رویکرد کمیته جنکینز دقیقاً در راستای مدل هیأت استانداردهای حسابداری مالی می باشد، امادر تعریف نیازهای اصلی استفاده کنندگان به اطلاعات، با شناسایی مفاهیم هفت گانه زیر از آن مدل فراتر می رود:
تجزیه و تحلیل جداگانه هر قسمت تجاری که فرصت ها و ریسک های متفاوتی دارد،
درک ماهیت فعالیت شرکت،
کسب و درک دیدگاه وچشم انداز فعالیت،
درک دیدگاه مدیریت،
اشاره به نسبی بودن اتکاپذیری اطلاعات در گزارشگری مالی،
درک عملکرد شرکت نسبت به رقیبان و سایر شرکت ها،
درک تغییرات مهمی که بسرعت بر شرکت تاثیر می گذارد.
اطلاعات مالی به میزانی که یک یا چند نوع از نیازهای استفاده کنندگان به شرح فوق را تأمین کند، مربوط تصور می شود. کیفیت این اطلاعات سپس براساس سایر ویژگی های کیفی، مشابه مدل هیـأت، یعنی اتکا پذیری و مقایسه پذیری، مورد قضاوت قرار می گیرد.
رویکرد استمرار سود نیز به ویژه مبتنی بر دیدگاه سرمایه گذاران است. اطلاعات مالی که به سرمایه گذارن در 1) تشخیص سود اصلی از سود غیر اصلی و 2) تفکیک اقلام مالی یا نتایج کسب و کارهای فرعی از فعالیت های اصلی کمک کند، مربوط انگاشته می شود. تمام خصوصیات اطلاعات که برای استفاده کنندگان سودمند در نظر گرفته می شود با هدف نهایی استفاده کنندگان که تعیین ارزش شرکت یا ارزیابی ریسک اعتبار است ارتباط صریح یا ضمنی دارد.
2-4-2) رویکرد حمایت ازسرمایه گذار/ سهامداردراین گروه، کیفیت اطلاعات مالی به طور عمده برحسب « افشای کامل ومنصفانه» برای سهامداران تعریف می شود. هدف بنیادی برنامه مدیریت سود که توسط لویت رئیس کمیته بورس اوراق بهادارآمریکا اعلام و به اجرا گذاشته شد، حمایت از سرمایه گذار/ سهامدار است. در این زمینه، کیفیت گزارشگری مالی عبارت است از اطلاعات مالی کامل و شفاف که مانع گمراهی یا ایجاد ابهام برای استفاده کنندگان می شود.
رویکردهایی که در گروه حمایت از سرمایه گذار/ سهام دار طبقه بندی می شود، معیارهای مشابهی برای تعیین کیفیت اصول حسابداری و گزارشگری مالی دارد. معیارهای تعیین کیفیت اصول حسابداری وگزارشگری مالی در هریک از این رویکردها به شرح زیر است:
پیشنهاد شماره 8 :
شفافیت موارد افشا،
درجه تهاجمی یا محافظه کاری اصول حسابداری و برآورد های اساسی.
استاندارد شماره 61:
شفافیت یکنواختی و کامل بودن اطلاعات و موارد افشای حسابداری،
یکنواختی کاربرد خط مشی های حسابداری،
اقلامی که تاثیر مهم بر بیان صادقانه، رسیدگی پذیری، بیطرفی و یکنواختی اطلاعات
حسابداری دارد .
کمیته کرک:
شفافیت روش های افشا،
محافظه کاری، میانه روی یا افراطی بودن در انتخاب اصول حسابداری،
نحوه عمل حسابداری مشترک یا خاص است ودر اقلیت می باشد.
مدل کمیته بورس اوراق بهادار امریکا برای ارزیابی کیفیت استانداردهای حسابداری بین المللی:
شفافیت،
مقایسه پذیر بودن،
افشای کامل.
بعضی از معیارهای فوق شبیه معیارهای رویکرد گروه نیازهای استفاده کنندگان است. به هرحال، تفاوت بنیادی بین این دو گروه وجود دارد. رویکرد نیازهای استفاده کنندگان عمدتاً به تأمین اطلاعات مالی که برای استفاده کنندگان در تصمیم گیری های ارزشیابی / تخصیص سرمایه مربوط باشد، تمرکز دارد، ولی رویکرد حمایت از سرمایه گذار/ سهامدار در پی اطمینان دادن به استفاده کنندگان است که اطلاعات به مقدار ممکن (کفایت اطلاعات) و به شکل شفاف (کامل بودن اطلاعات) ارائه شده است. هدف های رویکرد ها، لزوما مانعه الجمع نیستند و در بعضی زمینه ها تقویت کننده یکدیگرند.
2-5)چارچوب پیشنهادیدرتهیه چارچوب پیشنهادی، از کار های انجام شده به وسیله کمیته ها و سازمان های مختلف که در بخش قبلی بحث شد، استفاده شده است. استفاده کنندگان به عنوان مشتریان گزارشگری مالی، کیفیت گزارشگری مالی را تعریف و تعیین می کنند. چارچوب پیشنهادی، پاسخ به این سئوال است که استفاده کنندگان چگونه کیفیت گزارشگری مالی را ارزیابی میکنند؟
بیانیه های مفهومی هیأت استانداردهای حسابداری مالی در مورد هدف ها و خصوصیات کیفی گزارشگری مالی پیشرفته ترین تفکرات ارائه شده در این زمینه تا این تاریخ است و نقطه آغاز خوبی برای ایجاد یک چارچوب به شمار می رود. علاوه بر خصوصیات کیفی مدل هیأت یاد شده، عناصر دیگری که به نظر بینش مضاعفی در مورد کیفیت گزارشگری مالی فراهم می آورد، در پیشنهاد مورد توجه قرار گرفته است.
همچنین مجموعه ای از سئوالات تهیه شده است که می تواند در ارزیابی کیفیت گزارشگری شرکت، به اعضاء کمیته حسابرسی، حسابرسان مستقل و مدیریت کمک نماید.
چارچوب پیشنهادی با طبقه بندی بحث کیفیت گزارشگری به اجزای مشخص، کمیته حسابرسی، حسابرسان مستقل و مدیریت را قادر به انجام مباحث محتوایی در مورد کیفیت می نماید. ایجاد یک چارچوب مشترک برای ارزیابی کیفیت گزارشگری مالی، هم ضروری و هم ممکن است. یک چارچوب مشترک، زبان و درک مشترک در مورد کیفیت را بین اعضای کمیته حسابرسی، حسابرسان مستقل و مدیریت رواج می دهد. چنین چارچوبی در طول زمان، بهینه گزینی در بین شرکت ها را ترویج و بهبود در گزارشگری را از طریق انتخاب استاندارد بالاتر تشویق می کند. چارچوب پیشنهادی کوششی است برای ایجاد سطحی از مباحثه و چالش که برای ایجاد چارچوب مورد قبول و پذیرش حسابرسان، کمیته حسابرسی و هیأت مدیره، لازم است.
2-6) هدف های گزارشگری مالی
هدف کلی گزارشگری مالی فراهم آوردن اطلاعاتی است که آثار مالی معاملات، عملیات و رویدادهای مالی مؤثر بر وضعیت مالی و نتایج عملیات یک واحد انتفاعی را بیان و از این طریق سرمایه گذاران، اعطاکنندگان تسهیلات مالی و سایر استفاده کنندگان برون سازمانی را در قضاوت و تصمیم گیری نسبت به امور یک واحد انتفاعی یاری دهد. این هدف کلی به هدف های مشخصی که دستیابی به هر یک از آنها مستلزم فراهم آوردن اطلاعاتی معین است به شرح زیر تقسیم می شود:
2-6-1) فراهم آوردن اطلاعات لازم برای ارزیابی وضعیت مالی و بنیه اقتصادی
اطلاعاتی که در فرآیند گزارشگری مالی درباره منابع، تعهدات و حقوق مالی صاحبان سرمایه فراهم می شود باید وضعیت مالی واحد را نشان دهد و در ارزیابی بنیه اقتصادی آن مؤثر افتد. این اطلاعات باید به نحوی باشد که سرمایه گذاران، اعطاء کنندگان تسهیلات مالی و سایر گروه های استفاده کننده را در تشخیص نقاط قوت و ضعف مالی واحد انتفاعی یاری دهد و مبنایی را فراهم کند که بتوان بر اساس آن، اطلاعات مربوط به عملکرد واحد انتفاعی را طی یک دوره مالی ارزیابی کرد. علاوه بر این، اطلاعات مورد بحث می تواند تأثیر بالقوه برخی از منابع بر گردش وجوه نقد و همچنین وجوه نقد مورد نیاز برای ایفای تعهدات واحد انتفاعی را نشان دهد.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *